TNO: inzet AI leidt niet automatisch tot productiviteitswinst

In dit artikel:

TNO waarschuwt dat kunstmatige intelligentie niet automatisch tot hogere productiviteit op de werkvloer leidt. Uit onderzoek bij vier organisaties blijkt dat AI taken kan versnellen en vereenvoudigen, maar dat de uiteindelijke winst afhangt van wat bedrijven met de vrijgekomen tijd doen. AI verandert ook de aard van werk: taken kunnen complexer, gevarieerder of juist eentoniger worden, met gevolgen voor autonomie en mentale belasting van werknemers. Als werkgevers de overgebleven uren met hetzelfde werk vullen, vermindert de variatie; stellen zij doelen niet bij, kan tijdsdruk afnemen en daarmee de mentale belasting.

De concrete effecten verschillen sterk per sector: e-commercebedrijf HelloPrint brak fors personeelsbehoefte af (ongeveer 80% minder nodig), terwijl bij Douane en IT-dienstverlener LINKIT de winst beperkt bleef tot kleine tijdsbesparingen. TNO adviseert medewerkers actief te betrekken bij ontwikkeling en invoering van AI-toepassingen om productiviteitskansen te vergroten en arbeidsomstandigheden tijdig aan te passen.

CBS-peilingen tonen dat veel Nederlanders hogere productiviteit verwachten en dat de helft vreest gedeeltelijke of volledige overname van taken; marktkenners en UWV wijzen op mogelijke ontslagen en benadrukken het belang van bijscholing.