Raad voor Cultuur wil AI-bedrijven belasten voor AI-tekst en -beeld

In dit artikel:

De Nederlandse Raad voor Cultuur wil dat AI-bedrijven voortaan betalen voor elke tekst of afbeelding die hun systemen genereren. Volgens het advies, dat gaat over de omgang met kunstmatige intelligentie in Nederland en Europa, moet zo’n zogeheten contentheffing ervoor zorgen dat schrijvers, kunstenaars en andere makers worden beloond wanneer hun werk wordt gebruikt om AI-modellen te trainen.

De Raad wijst erop dat grote techbedrijven, vooral Amerikaanse, nu gratis profiteren van culturele en creatieve data, terwijl de opbrengsten van populaire toepassingen zoals chatbots en beeldgeneratoren vooral naar die bedrijven gaan. Grote makers kunnen soms nog aparte licentiedeals sluiten, maar kleinere auteurs en kunstenaars staan daarbij vaak buitenspel en hebben weinig invloed op de voorwaarden. Daarom zou een collectief systeem moeten worden ingericht waarbij een organisatie als BumaStemra of Pictoright de inkomsten int en verdeelt, met een optie voor makers om daar zelf van af te zien en individueel te onderhandelen.

Naast deze heffing pleit de Raad voor meer Europese alternatieven voor Amerikaanse AI-diensten, snellere invoering van Europese regels en een onafhankelijke regeringscommissaris die toezicht houdt op de ontwikkeling van AI. Ook vindt de organisatie dat Nederland en Europa meer moeten inzetten op scholing, zodat burgers en makers beter begrijpen hoe kunstmatige intelligentie werkt en welke gevolgen die heeft voor cultuur en werk.